Rozemarijn en Ruud geven zangworkshops in de gevangenis en bibliotheek
Studenten Docent Muziek op Maat aan ArtEZ Conservatorium in Zwolle, Rozemarijn de Vet en Ruud van der Made, richtten voor hun afstuderen VocalLab op. Samen geven ze zangworkshops aan groepen die normaal niet snel zouden zingen. Rozemarijn: "We willen dat zang voor iedereen toegankelijk is omdat we geloven dat je zo verbinding kan maken."
Met VocalLab stonden Rozemarijn en Ruud al voor tweehonderd personeelsleden van de Bibliotheek Deventer. In juni geven ze workshops in een penitentiaire inrichting en TBS-kliniek.
Kiezen voor Docent Muziek op Maat
Rozemarijn wilde vroeger piloot worden en koos daarom op de middelbare school voor exacte vakken. Tot ze een open dag van ArtEZ Conservatorium in Enschede bezocht. Na vijf minuten wist ze het zeker: ze wilde naar de Popacademie. Via haar werk in het onderwijs ontdekte ze later hoe leuk ze lesgeven vond. Daarom besloot ze zich verder te ontwikkelen bij Docent Muziek op Maat aan ArtEZ Conservatorium in Zwolle.
Ruud begon zijn studie aan het conservatorium in Tilburg en behaalde later een bachelor en master Muziektechnologie aan de HKU in Utrecht. Toen hij daar docent Algemene Muziekleer werd, wilde hij ook zijn onderwijsbevoegdheid halen. Omdat de opleiding goed te combineren is met zijn werk in de praktijk en slechts één lesdag per week vraagt, koos hij voor Docent Muziek op Maat aan ArtEZ Conservatorium in Zwolle.
Van toeval naar VocalLab
Het begon allemaal met een zorg van Rozemarijn. Ze was bang dat er tijdens haar zangworkshop te weinig mannenstemmen te horen zouden zijn. Haar studiegenoot Ruud kwam naar de workshop en begeleidde uiteindelijk de hele workshop op de piano. Het was de start van VocalLab.
Rozemarijn: "Ik houd ervan om met mensen in een soort lichte paniek te werken, op een goede manier. Als ik zeg: 'over vijf minuten moet je iets zingen', dan heeft iemand de tijd om erover na te denken. Ik vind het fijner om voor te zingen, de ander zingt na. Gaat het nog niet goed? Doen we het nog eens. Mensen gaan hun hoofd voorbij en zingen gewoon."
“Er is niets lekkerder dan iemand die een workshop binnenkomt met weerstand. Drie kwartier later zie je diezelfde persoon ontspannen ademhalen en denken: hé, dit kan ik wel.”
Zingen in de bibliotheek
Tweehonderd medewerkers en vrijwilligers van de Bibliotheek Deventer gingen in december nietsvermoedend naar hun eindejaarsborrel. Rozemarijn: "Ze hadden geen idee dat ze gingen zingen. Eerst was het ongemakkelijk maar wij gaan er volle bak in, Ruud begint gewoon met spelen. Aan het einde doet iedereen mee."
Ruud vergelijkt de veranderende houding van de deelnemers met optreden voor publiek. "Als uitvoerend musicus sta je overal: op feestjes en bruiloften, in kroegen. In het begin denken mensen weleens: er komt zo een bak herrie onze kant op, geen zin in. En ergens in de setlist is er een moment dat het omschakelt. Dat is exact wat er ook tijdens onze workshops gebeurt."
Zangles in de PI
Rozemarijn wilde graag een zangworkshop geven in een PI. Een vriendin van Ruud werkt in een inrichting en ze mochten er hun concept uitleggen. Inmiddels staan er ook workshops gepland in een TBS-kliniek.
Om binnen te komen voor een kennismakingsgesprek in de PI moesten ze al hun elektrische apparaten inleveren. Die werden afgetapet. Via de linkerdeur gingen ze naar binnen, maar door die deur kwamen ze niet buiten. Ruud: "Dat is de afspraak in een penitentiaire inrichting: je weet nooit welke route je moet lopen."
De studenten hopen in de inrichting een verschil te kunnen maken door een workshop te geven waarbij "gewoon gezongen wordt". Ruud: "Deelnemers hoeven niet gedwongen naar hun identiteit en hun leven te kijken om mee te doen. Dat wat ze eruit halen is voor henzelf."
Rozemarijn: "Onze workshop wordt niet schools gegeven; je hoeft er niet direct iets van te leren. We willen vooral samen muziek maken en verbinding creëren. Die verbinding die ontstaat wanneer je samen zingt, werkt ook daarbuiten door. Uit onderzoek blijkt dat mensen die terugkeren in de maatschappij daardoor makkelijker contact maken. Dat verkleint de kans op terugval."
Final Docent Muziek op Maat in Zwolle
Vakken en projecten tijdens de opleiding Docent Muziek op Maat hebben bijgedragen aan dit afstudeerproject. Rozemarijn noemt het vak Ensemble leiding. "Ook hebben we tijdens een assessment het concept van VocalLab proefgedraaid in een groep met studenten en docenten. Zo konden we alvast oefenen en verbeteringen aanbrengen."
Ruud: "De opleiding heeft me geleerd tastbaar te maken waarom ik bepaalde stappen zet. Om te onderbouwen wat we doen en onze leerdoelen uit te leggen. Ook al zijn die niet duidelijk voor de deelnemers, wel voor ons."
“De opleiding heeft me geleerd waarom ik bepaalde stappen zet. Om te onderbouwen wat we doen en onze leerdoelen uit te leggen.”
