Dominique maakt energieverlies tastbaar op Oerol
Hoe voelt het als je energie langzaam verdwijnt en de leegte het overneemt? Voor Dominique Stevens, derdejaarsstudent Artisteducator in Theater, is dat geen abstracte vraag. Het is een ervaring die ze kent en die ze met haar voorstelling Leeglopen tastbaar wil maken.
Het thema energieverlies is voor Dominique persoonlijk. Ze heeft een visuele beperking maar daar loopt ze niet graag mee te koop, vertelt ze. “Het geeft mensen vaak meteen een bepaald beeld van je. En dat is nooit zoals het echt is, want ik ben ook nog heel veel andere dingen.” Toch besloot ze te reageren op een open call van Oerol en het Bartiméus Fonds voor makers met en zonder beperking. Niet om een voorstelling te maken over haar beperking, maar om iets zichtbaar te maken wat vaak buiten beeld blijft: energieverlies.
“Voor veel mensen met een beperking of aandoening is dat een groot onderdeel van hun leven,” zegt Dominique. “Er is minder energie te verdelen dan je zou willen, omdat de beperking al veel management vraagt op een dag. Maar omdat dat onuitgesproken is en bijna vanzelfsprekend lijkt, blijft dat vaak uit de schijnwerpers.”
Een pitch in het werkveld
De selectie begon met een concept en vragen over inclusief werken. Daarna werd Dominique uitgenodigd om te pitchen. “Dat was best spannend,” vertelt ze. “Ik zat in een kamer ergens in Amsterdam, tegenover een commissie van zes mensen. Ik had zoiets nog nooit eerder gedaan.”
De volgende dag werd ze gebeld terwijl ze lesgaf op haar stageplek. Haar plan was gekozen. Samen met een andere maker kreeg ze een residentie op Terschelling: eerst om onderzoek te doen, daarna om tijdens Oerol een toonmoment te presenteren.
Voor Dominique voelt dat als een grote stap. “Ik begeef me nu als stagiair in het werkveld, maar dit is echt een project ín het werkveld. Alles is nieuw.”
Dominique Stevens, 2026
Zand, taal en traagheid
In Leeglopen onderzoekt Dominique hoe energieverlies zichtbaar kan worden in zand, taal en extreme traagheid. Niet als uitleg, maar als ervaring. Wat gebeurt er als het publiek niet alleen hoort over vermoeidheid, maar die traagheid ook voelt?
Tijdens de eerste residentie, van 30 maart tot en met 3 april, bezocht Dominique met haar team verschillende locaties op Terschelling. “Dat waren een soort verrassingseieren,” zegt ze. “Je onderzoekt wat een plek in zich heeft en wat je alleen daar kunt doen.”
De oorspronkelijke speelplek moest later worden losgelaten. Een oeverzwaluw bleek dezelfde plek ook mooi te vinden. Dus verhuisde het team naar een nieuwe locatie. “Je denkt niet dat je daar ooit mee bezig zult zijn,” zegt Dominique lachend. “Maar dat is locatietheater: je werkt met wat er is.”
Inclusief werken begint in het maakproces
Dominique werkt voor Leeglopen samen met speler Tess Hofland, ook student aan ArtEZ. In het proces probeert ze inclusief werken niet alleen als onderwerp te behandelen, maar ook echt te doen. Dat betekent: luisteren naar grenzen, ruimte maken voor energieverschillen en soms stoppen wanneer het genoeg is.
“Als iemand dacht tot twee uur door te kunnen, maar om twaalf uur op was, dan was het klaar,” vertelt Dominique. “Dat soort afspraken zijn belangrijk.”
Ook als maker leert ze zichzelf anders bekijken. “Ik noem mezelf soms een luie regisseur, omdat ik vaak op één plek zit en vanaf daar kijk. Maar eigenlijk is dat gewoon hoe ik overzicht houd. Ik leer daar meer empathie voor te hebben.”
Voor Dominique gaat inclusief theater dus niet alleen over wie er op het podium staat. Het gaat ook over hoe je samenwerkt, communiceert en verwachtingen bespreekt. “Het werkveld is klein voor mensen met een beperking,” zegt ze. “Veel mensen blijven niet lang, of worden niet geselecteerd voor een opleiding. Dat is zonde, want we hebben juist die perspectieven nodig.”
Tussen student en professional
De samenwerking met Oerol is voor Dominique ook een leerproces. Oerol wil inclusief theater meer ruimte geven, maar zoekt zelf ook nog naar wat dat in de praktijk betekent. Daardoor komt Dominique soms in een dubbele positie terecht: ze is derdejaarsstudent, maar wordt ook aangesproken als professional.
“Dan moet ik aangeven: volgens mij moet het anders, anders is het voor mij niet te doen,” zegt ze. “Tegelijkertijd wil ik graag voldoen aan de verwachtingen. Maar zijn die verwachtingen wel reëel? Dat ben ik nog aan het leren.”
Vanuit de opleiding krijgt ze begeleiding. Dat helpt haar om te toetsen wat bij haar ligt en wat bij het systeem. “Soms kom ik met de vraag: ben ik nou gek, of klopt dit niet? Dat helpt.”
Een groter gesprek
Met Leeglopen wil Dominique niet alleen haar eigen ervaring delen. Ze opent een gesprek over energie, grenzen en kijken naar wat je niet meteen ziet. Want iemand kan nog prima een kaartje laten zien in de trein, zegt ze, en toch met knallende hoofdpijn thuiskomen.
“Er zijn veel dingen die je niet ziet in gedrag,” zegt Dominique. “Hoe zwaar iets kan zijn in je lijf, dat maken veel mensen gelukkig niet mee. Maar daardoor is het ook moeilijker om je voor te stellen hoe het voor iemand anders is.”
Juist daar ligt volgens Dominique de kracht van theater: het kan iets invoelbaar maken zonder dat alles uitgelegd hoeft te worden. “Dat je iets voor je ziet en ervaart, dat is een van de magische dingen van mijn vak.”
Op Oerol deelt Dominique een eerste versie van Leeglopen met publiek. Niet als afgerond antwoord, maar als werk in ontwikkeling. Een voorstelling over energie die verdwijnt, terwijl zand en zee blijven bewegen.
Meer lezen
Oerol Professionals | Inclusief theater
Volg Dominique
