Britt Geenen

Mijn eerste aanvaring met ongewenst gedrag van mannen kan ik mij niet meer precies herinneren. Wat ik wel weet, is dat het niet bij een moment is gebleven. Er staan ondertussen tientallen situaties in mijn geheugen gebrand. Kleine momenten, die op zichzelf onschuldig lijken, maar zich juist blijven opstapelen. Ik loop over straat en word nagefloten. Mannenstemmen die mij naroepen. Auto’s die langzamer rijden als ze mij passeren. Blikken die mij volgen. Soms wordt er gelachen, vaker wordt er geschreeuwd. En als ik niet reageer, word ik uitgescholden en voor van alles uitgemaakt. Tot langzaam het besef ontstaat dat dit precies is waar mijn ouders mij al mijn hele leven voor waarschuwen. Het besef dat dit niet is hoe veiligheid hoort te voelen.  

Een stad zou als neutraal ervaren moeten worden, maar ik weet, net zoals andere vrouwen, dat  het er in de werkelijkheid anders aan toe gaat. Als vrouw heb ik geleerd om alert te zijn in publieke ruimtes en hoe ik mijzelf veilig door die ruimtes moet verplaatsen. Ik heb geleerd welke straten ik moet vermijden, welke tijdstippen van de dag anders aanvoelen en waar verlichting ontbreekt. Als vrouw heb ik geleerd. Simpelweg omdat er geen andere keuze bestaat.  

Met ‘Veilig de straat op’ richt ik mij op het verbeteren van de veiligheidsbeleving van de publieke ruimte. De sociale veiligheid van vrouwen wordt nog te vaak gezien als een individueel probleem, waarbij gedrag en uiterlijk centraal staan. Zoals wat een vrouw aan had. Dit leidt de aandacht af van het daadwerkelijke probleem. Daarom benader ik dit vraagstuk als een ontwerpopgave, waarbij niet het gedrag van de gebruiker, maar het ontwerp van de publieke ruimte centraal staat. De publieke ruimte moet zo worden ingericht dat constante alertheid niet langer vanzelfsprekend hoeft te zijn voor vrouwen. 

Vanuit deze benadering is een handboek ontstaan dat ontwerpers, gemeenten, bouwkundigen en andere betrokkenen ondersteunt bij het creëren van sociaal veiligere openbare ruimtes. Het handboek bestaat uit verschillende onderdelen die zowel samen als afzonderlijk ingezet kunnen worden om het ontwerpproces van de publieke ruimte te ondersteunen.  

Zo bevat het handboek een workshop waarin ontwerpers en andere betrokkenen de publieke ruimte actief ervaren en zelf inzicht krijgen in waar en hoe problemen ontstaan. Daarnaast biedt het handboek concrete richtlijnen voor ontwerpelementen zoals bomen, verlichting en zichtlijnen. Ook bevat het visuele voorbeelden in de vorm van maquettes, waarin zowel de huidige situatie als een herontwerp vanuit de richtlijnen worden getoond. Door deze visuele vertaling worden knelpunten en ontwerpkansen op een directe en overzichtelijke manier zichtbaar gemaakt. Samen vormen deze onderdelen een handreiking voor ontwerpers en andere betrokkenen die willen bijdragen aan een verbetering van de sociale veiligheid van vrouwen in de publieke ruimte.

Britt.Geenen17@outlook.com
Telefoon: 06 58946152